حشمت الله شهیدي له څه باندې پنځو کلونو لوبډلمشرۍ وروسته استعفا ورکړه.

د افغانستان کرکټ بورډ د جولای په ۲۲مه اعلان وکړ چې د ملي لوبډلې پخواني لوبډلمشر حشمت الله شهیدي له خپلې دندې استعفا کړېاو پر ځای یې تجربه لرونکی توپوهونکی رحمت شاه د ټېسټ او یو ورځنیو (ODI) لوبو نوی لوبډلمشر ټاکل شوی دی. همدارنګه، رحمانالله ګربز د دواړو فارمټونو مرستیال لوبډلمشر وټاکل شو.

د ۲۰۲۱ز کال د می په ۳۱مه  حشمت الله شهیدي د افغانستان کرکټ ملي لوبډلې د یو ورځنیو لوبو (ODI) لوبډلمشر وټاکل شو او وروسته یې د ټېسټ فارمټ لوبډلمشري هم پر غاړه واخیسته. نوموړي په خپلې لوبډلمشرۍ لومړۍ رسمي لوبه په ۲۰۲۲ز کال کې د نېدرلنډ هېواد په وړاندې ترسرهکړه.

د هغه تر مشرۍ لاندې افغان لوبډلې د نړیوال کرکټ په ډګر کې د  نړۍ له پیاوړو لوبډلو سره لوبې وکړې، مهمو دوه اړخیزو لوبلړیو کې یېتاریخي بریاوې هم خپلې او د پام وړ پرمختګ یې وکړ.

شهیدي د ۲۰۲۲ کال له جنورۍ د ۲۰۲۶ کال تر جون پورې د افغانستان د یو ورځنیو لوبو لوبډلمشري وکړه. هغه په دې موده کې په ۵۵ یوورځنیو نړیوالو لوبو کې د افغان لوبډلې لوبډلمشر وو چې په کې لوبډلې ۲۷ بریاوې ترلاسه کړې، له دې سره د نوموړي په لوبډلمشرۍ دلوبډلې د بریا کچه ۴۹٪ وه.

په ۲۰۲۴ کال کې افغانستان د ایرلنډ پر وړاندې د شارجې لوبغالي کې د درېیو یو ورځنیو نړیوالو لوبو لړۍ ۲–۰ وګټله. له دې وروسته، دهمدې کال په سپټمبر کې افغان لوبډلې د لومړي ځل لپاره د سویلي افریقا پر وړاندې د درېیو یو ورځنیو لوبو لړۍ ۲–۱ وګټله.

د ۲۰۲۴ په نومبر میاشت کې افغانستان د نوموړي په لوبډلمشرۍ کې یو بله ستره بریا هم خپله کړه او د بنګله‌دېش پر وړاندې یې د درېیویو ورځنیو لوبو لړۍ ۲–۱ په خپل نوم کړه.

د ۲۰۲۴ کال د ډسمبر او ۲۰۲۵ کال د جنورۍ ترمنځ افغانستان د زمبابوې پر وړاندې د دوو ټېسټ لوبو لړۍ ۱–۰ وګټله.

په همدې لړ کې حشمت الله شهیدي د ۲۴۶ منډو ستره پاڼۍ ولوبوله او د افغانستان د ټېسټ کرکټ تر ټولو لوړې انفرادي منډې یې جوړېکړې.

د یادونې وړ ده چې د حشمت الله شهیدي د لوبډلمشرۍ تر ټولو ستره لاسته راوړنه د ۲۰۲۳ کال د یو ورځنیو نړیوال جام بریالی سفر و. افغانستان د هغه تر مشرۍ لاندې د انګلستان، پاکستان، سریلانکا او هالنډ پر وړاندې تاریخي بریاوې ترلاسه کړې، سیالۍ یې په شپږممقام پای ته ورسولې او د همدې بریالیتوب په برکت یې د ۲۰۲۵ کال د ICC چمپینز ټرافي ته د لومړي ځل لپاره مستقیم لار وموندله.

د شهیدي په لوبډلمشرۍ کې  افغان لوبډلې د لومړي ځل لپاره د ۲۰۲۵کال چمپینز ټرافۍ په ستر نړیوال تورنمنټ کې ګډون وکړ او دانګلستان پر وړاندې یې تاریخي بریا خپله کړه چې د نړیوال کرکټ په ډګر کې یې د افغانستان مقام لا پیاوړی کړ.

د شهیدي د لوبډلمشرۍ له پای ته رسېدو سره سم کرکټ بورډ د ملي لوبډلې بل تکړه او مجرب لوبغاړی رحمت شاه زرمتی په ټېسټ اویوورځنیو لوبو کې د نوي لوبډلمشر په توګه وتاکه.

نوموړی د افغانستان د کرکټ له تر ټولو باوري او تخنیکي توپوهونکو ګڼل کېږي.

  رحمت شاه د افغانستان د یو ورځنیو سیالیو له مخکښو منډه جوړونکو دی او تردې دمه یې د افغان لوبډلې په ګټه ۱۲۸ یو ورځنیونړیوالو لوبو کې ۴۱۲۱ منډې کړې دي. همدارنګه نوموړی د افغانستان لپاره د ټېسټ کرکټ له تر ټولو بریالیو توپوهونکو شمېرل کېږي.

په ۲۰۱۹ کال کې یې د بنګله‌دېش پر وړاندې د افغانستان لپاره په ټېسټ کرکټ کې لومړنۍ سلیزه ووهله.

په ۲۰۲۴ کال کې یې د زمبابوې پر وړاندې ۲۳۴ منډې وکړې چې هغه مهال د افغانستان د ټېسټ کرکټ تر ټولو لوړې انفرادي منډې وېچې وروسته بیا حشمت الله شهیدي دا ریکارډ د ۲۴۶ منډو په جوړولو مات کړ.

رحمت شاه د خپل ارام مزاج، تخنیکي توپوهونې او اوږدې تجربې له امله د افغانستان د کرکټ له تر ټولو باوري لوبغاړو دی. تمه کېږيچې هغه به د حشمت الله شاهدي بریالۍ دورې ته دوام ورکړي، ځوانو لوبغاړو ته لارښوونه وکړي او افغانستان به په راتلونکو نړیوالوسیالیو کې لا نورو بریاوو ته ورسوي.

یوولسم پړاو شپږیزه کرکټ لیګ سیالۍ، د یوې بلې بریالۍ دورې له ترسره کېدو وروسته پای ته ورسېده.

د کورني کرکټ تر ټولو سترې سیالۍ چې جولای میاشتې په لومړئ نېټه د خوست ولایت رحمت ولي مسرور لوبغالي کې پیل شوې وېوروسته له دوه اوونیو دوام نن د جولای په ۱۵مه پای ته ورسېدې.

پایلوبې ته د ټورنمنټ دوه غوره لوبډلو، سپین غر او آمو نهنګانو لار موندلې وه.

سپین غر لوبډلې د ټاس په ګټلو د تیر کال اتلې لوبډلې آمو په وړاندې لومړۍ توپوهنه غوره کړه.

سپین غر لوبډلې لومړۍ پاڼۍ کې د ټولو لوبغاړو په سوځېدو ۱۶۶ منډې ترسره او سیالې آمو لوبډلې ته یې د ۱۶۷ منډو هدف وټاکه.

آلرونډر لوبغاړی عصمت عالم یو ځل بیا ښه وځلېد او د خپلې لوبډلې په ګټه یې ۶۷ منډې ترسره کړې.

د هدف په تعقیب کې آمو لوبډلې ښکلې لوبه پیل کړه، د درې لوبغاړو په سوځېدو یې د لوبې اوولسم اوور کې ټاکل شوي هدف ته ځانورساوه او پایلوبه یې وګټله.

د آمو لوبډلې لپاره ځوانو لوبغاړو هر یوه عمران میر ۷۷ او حسن عیسی خیل *۶۳ ناسوځېدلو منډو په جوړولو خپله لوبډله بریا ته ورسوله.

لدې سره آمو لوبډله د پرلپسې درېیم ځل لپاره د شپږیزې لیګ اتله لوبډله شوه.

عمران میر د ۷ شپږیزو په مټ د ۷۷ منډو په جوړولو د پای لوبې غوره لوبغاړی ونومول شو.

ګڼ انفرادي او ډله‌ییز ریکارډونه جوړ شول او د کرکټ مینه‌والو ته یې د یاد وړ شېبې ډالۍ کړې. ځوانو لوبغاړو د تجربه لرونکو ستوروترڅنګ خپل استعدادونه ثابت کړل، ښه وځلېدل او ښې لوبې یې ترسره کړې، خلیل ګربز د مس عینک لوبډلې لوبغاړی د ۱۴ لوبغاړو پهسوځولو د لیګ مخکښ وېکټ اخیستونکی شو.

ورسره ددې لوبډلې بل تکړه لوبغاړی او لوبډلمشر رحمن الله ګربز د ۳۶ شپږیزو په ترسره کولو د ( خان د شپږیزې ) جایزه ترلاسه کړه. همدارنګه ګربز د شپږیزې لیګ سیالیو کې تر ټولو ډیرې سلیزې جوړوونکی لوبغاړی هم شو، او په روانه شپږیزه کې یې تر ټولو چټکه سلیزهاو تر ټولو چټکه پنځوسیزې ریکارډ هم په خپل نوم کړ.

عصمت عالم د ۲۹۴ منډو او ۹ وېکټو په ترلاسه کولو د یوولسم پړاو شپږیزې لیګ سیالیو غوره لوبغاړی ونومول شو.

دې سیالیو یو ځل بیا ثابته کړه چې شپږیزه لیګ د افغان کرکټ د راتلونکي د جوړولو، د نوو استعدادونو د را برسېره کولو او د کرکټ د لاپراخېدو لپاره تر ټولو مهم کورنی پړاو دی.

د شپږیزې تر ټولو ستره لاسته راوړنه دا ده چې د ملي لوبډلې لپاره د نویو استعدادونو د پېژندلو غوره فرصت برابروي. په تېرو کلونو کېګڼ شمېر هغه لوبغاړي چې نن د افغانستان د ملي لوبډلې مهم غړي دي، لومړی ځل یې خپل استعداد په همدې سیالیو کې څرګند کړی و. سږ کال هم یو شمېر ځوانانو داسې ځلاندې لوبې وکړې چې د راتلونکو ملي او نړیوالو سیالیو لپاره یې د انتخاب دروازې پرانیستې.

له تخنیکي پلوه هم سږنی پړاو د ستاینې وړ وو. د لوبو منظم تنظیم، د سیالیو کیفیت، د لوبغالي چمتووالی او د لوبو ژوندۍ خپرونې د دېلامل شوې چې د افغانستان کورنی کرکټ لا مسلکي بڼه خپله کړي.

شپږیزه یوازې د کرکټ یوه سیالي نه ده؛ بلکې د هېواد په کچه د یووالي، خوښۍ او ګډو احساساتو یوه ستره صحنه ده. د هېواد لهبېلابېلو ولایتونو څخه زرګونو مینه‌والو لوبې له نږدې وکتلې او میلیونونو نورو د تلویزیون او ټولنیزو رسنیو له لارې تعقیب کړې.

له اقتصادي پلوه هم د دې لیګ اغېز د پام وړ دی. د کورنیو لوبغاړو، روزونکو، لوبڅارانو، رسنیو، تخنیکي کارکوونکو او ګڼو نورو برخو ته دکار او تجربې زمینه برابریږي، او د افغانستان د کرکټ اقتصادي ارزښت لا پیاوړی کېږي.

په هند کې د کرکټ معتبرې رسنۍ کرېک‌بز د افغانستان د ملي لوبډلې پخواني ستوري لوبغاړي او اتل شاپور ځدراڼ د ناروغۍ، درملنېاو د ژوند د وروستي حال په اړه په یوه تفصیلي راپور کې ویلي چې نوموړي به له هر څه زیات کابل یاداوه او په پرله پسې ډول به یې پوښتنه کوله چې کله به بېرته کابل ته ځي. کورنۍ او ملګرو به یې ترې د وضعیت جدي والی پټاوه او ورته ویل به یې چې هرڅه سم دي او د معایناتو پایلې یې عادي دي.

د کرېک‌بز د راپور له مخې، شاپور ځدراڼ به بیا هم ویل چې که حالت یې ښه دی نو ولې له روغتونه نه رخصتیږي او کابل ته نه ځي، هره ورځ به یې په دې هیله تېروله چې بلاخره کابل ته به لاړ شي. خو کابل ته د بېرته ستنېدو او د خپلې مور غېږې ته د رسېدو ارمان یې په زړه داغ یووړ.

همداراز په هندي روغتونونو کې د خپلې نږدې شپږ میاشتنۍ درملنې او بستر پر مهال، شاپور ځدراڼ د انفکشن یا انتان له امله په یوه داسې ځانګړې خونه (Zero-Infection Room) کې ساتل کېده چې له هر ډول میکروب پاکه وه، هېڅکله به یې له خپل درد او تکلیف شکایت نه کاوه او د ورځې په ډېره برخه کې به د درملو په واسطه ویده ساتل کېدو. خو له ډاکټرانو سره یې یو ځانګړی شرط ایښی و چې د ماښام له ۷ بجو د شپې تر ۱۱ بجو پورې (چې په هند کې د IPL لوبو وخت و) باید ویښ وساتل شي. کله به چې پنجاب کینګز لوبډله په میدان کې وه، په خواشینۍ سره به یې ویل چې ولې ریکي پونټینګ عظمت الله عمرزي ته چانس نه ورکوي.

کرېک‌بز د شاپور د ملګرو له قوله لیکلي چې هغه به د ناروغۍ په بستر کې هم ویل: «تاسو پوهېږئ، عمرزی تر مارکُس سټوینیس ډېرغوره دی. د عظمت عمرزي په شتون کې به د پنجاب کېنګز اصلي جوړښت ډېر غوره وي.»

په ورته وخت، کله چې عظمت الله عمرزی هم نوایډا روغتون ته د شاپور د لیدو لپاره ورغلی و، هغې ته یې هم د پنجاب په ترکیب کې د لوبېدو موضوع یاده کړې وه. عمرزي ورته په خندا ډاډ ورکړی و چې کله روغ شي، دوی به بیا یوځای په کابل کې لوبې وکړي.

د کرېک‌بز راپور یادونه کړې چې له شاپور ځدراڼ سره د ژوند تر پایه په هند کې مېرمن، یوازنی زوی محمد ځدراڼ، ورور یې غمی ځدراڼاو وراره یې ابوبکر ځدراڼ پاتې و. اصغر افغان به یې هم لیدو لپاره هند ته ډېر تګ راتګ کاوه.

د شاپور ځدراڼ د وینې سپینې حجرې (WBC) تر ۱۰۰۰ او پلیټلیټس یې تر ۱۰۰۰۰ پورې راښکته شوي وو چې معافیتي سیسټم یې په بشپړ ډول له منځه تللی و. ډاکټران به حیران وو چې هغه په داسې حالت کې هم څنګه مبارزه کوي، خو شاپور هیڅکله کوما ته لانړو او حتی بیرته د تمرین کولو هڅه کوله.

د کرېک‌بز راپور وایي، د شاپور د درملنې پرمهال به چې کله په تکراري ډول د وینې اړتیا پېښه شوه او ملګرو به یې په ټولنیزو رسنیو د A+ وینې غوښتنه وکړه، نو د هندي وګړو لخوا به بې سارې مینه ښودل کېده. که څه هم په سیمه کې افغانان ډېر کم وو، خو په سلګونو هندي وګړي او په ځانګړي ډول هندي سرتېري روغتون ته ورتلل او د دغه افغان اتل لپاره یې خپله وینه ډالۍ کوله.

هم مهاله، د شاپور د مېلیونونو ډالرو دغه دروند مالي لګښت ته افغان میلیاردر پانګوال میرویس عزیزي اوږه ورکړه، کله چې یې له ناروغۍخبر شو سمدستي له دوبۍ ډیلي ته ورغی او روغتون ته یې سپین چک ورکړ ترڅو شاپور ته د لندن او نیویارک په کچه د درملنېاسانتیاوې برابرې کړي او ټول لګښت یې له دوبۍ کنټرولاوه.

که څه هم شاپور ځدراڼ د اېچ‌اېل‌اېچ د سخت برید له امله بالاخره د جولای په اوومه د شپې درې بجې ساه ورکړه، خو کابل ته د بېرته ستنېدو وروستی ارمان یې په مرنجان غونډۍ کې په بشپړو دولتي مراسمو او د شاوخوا یو لک مینه والو په شتون کې خاورو ته په سپارل کېدو پوره شو.

افغان اېلېون لوبډلې په خپل کوربتوب د ازبکستان کرکټ ملي لوبډلې پر وړاندې په زړه پورې او یو اړخیزه بریا خپله کړه او مېلمنو ته یې د۱۹۹ منډو په ستر توپیر ماتې ورکړه.

دغه شل اوریزه دوستانه لوبه نن د جولای په ۱۰مه د خوست ولایت د رحمت ولي مسرور کرکټ لوبغالي کې ترسره شوه. ازبکستان لوبډلې دپچې له ګټلو وروسته د لومړۍ توپ اچونې پرېکړه وکړه.

د افغان اېلېون لوبډلې پیلیزو توپوهونکو حسن عیسی خېل او عمران میر د لومړۍ وېکټې لپاره د ۱۸۱ منډو اوږده ملګرتیا وکړه. حسنعیسی خېل په یوازې ۳۴ توپونو د ۱۶ شپږیزو او ۴ څلوریزو په مټ ۱۲۰ چټکې منډې جوړې کړې، په داسې حال کې چې عمران میر همپه ۳۲ توپونو ۷۴ ارزښتناکې منډې وکړې. افغان لوبډلې په ټاکلو شلو اورونو کې د اوو لوبغاړو په سوځېدو ۳۲۳ منډې جوړې کړې اوازبکستان ته یې د بریا لپاره ۳۲۴ منډو ستر هدف وټاکه.

د هدف په تعقیب د ازبکستان لوبډله ونه توانېده د افغان توپ اچوونکو پر وړاندې مقاومت وکړي او په شلو اورونو کې یې د اوو لوبغاړو پهسوځېدو یوازې ۱۲۴ منډې جوړې کړې.

نصیر خان، وفادار مومند او عنران میر هر یوه دوه دوه لوبغاړي وسوځول، په دې سره افغان اېلېون لوبډلې لوبه د ۱۹۹ منډو په لوی توپیروګټله.

دا دویم ځل دی چې یوه بهرنۍ کرکټ لوبډله د دوستانه سیالیو لپاره افغانستان ته سفر کوي. تر دې وړاندې د ۲۰۱۳ کال په ډسمبرمیاشت په ۳۱مه نېټه د تاجکستان ملي لوبډلې افغانستان ته سفر کړی و، چې په ننګرهار ولایت کې یې دوه یو ورځنۍ او یوه شل اوریزهلوبه ترسره کړه. هغه مهال هم افغان الف لوبډلې درې واړه سیالۍ ګټلې وې، او د دواړو هېوادونو ترمنځ یې د کرکټ د همکارۍ او اړیکو دپراختیا لپاره مهم ګام بلل کېده.

د ازبکستان د لوبډلې اوسنی سفر هم د سیمه‌ییز کرکټ د ودې او د ګاونډیو هېوادونو ترمنځ د ورزشي اړیکو د پیاوړتیا لپاره ځانګړیاهمیت لري. دا ډول دوستانه سیالۍ ځوانو لوبغاړو ته د نړیوالو تجربو د ترلاسه کولو فرصت برابروي.

افغانستان په وروستیو کلونو کې نه یوازې په نړیوالو ډګرونو کې د پام وړ پرمختګ کړی، بلکې د سیمې د نوو کرکټي هېوادونو د ملاتړ،روزنې او تجربو شریکولو په برخه کې هم مهم رول لوبوي.

د دغو دوستانه سیالیو دوام او د افغان لوبډلو کوربتوب کولی شي په مرکزي اسیا کې د کرکټ د لا پراختیا، د هېوادونو ترمنځ د ورزشياړیکو د ټینګښت لپاره زمینه لا نوره هم برابره کړي.

 

۲۰۱۵ز کال کې زه اووم ټولګي کې وم او له سهار به ښوونځي ته تللم، هغه وخت د افغانستان ملي لوبډلې لوبې وې او د سهار له خوا ترسره کېدې.

موږ له خپلو ښوونکو ډېره نزدې اړیکه نه لرله او نه مو د لوبو د جزییاتو پوښتنه ترې کولی شوه ، ټول ښوونځي کې د نارینو اداره کې یوازنی تلوېزیون و چې د افغانستان د لوبو پر مهال به یې چالانوه.

ډېر مې نه یادیږي چې د څه شي سیالۍ وې خو د افغانستان او سکاټلنډ لوبه وه، په ټولګیو کې ناستو زموږ د ټولو نجونو زړونه او ذهنونه له لوبې سره و چې څه به شوې وي، څه به کیږي.

په دې کې زموږ یوه ملګرې د نارینوو ادارې څنګ ته تللې وه او له وړې کړکۍ یې پر تلوېزیون لوبه لیدلې وه. زموږ ټولګي ته راغله او ویې ویل د لوبې جزییات به درته زه راوړم. اوور په اوور به یې خبر راوړو چې څو منډې دي او څه حالت دی.

هغې لوبه کې سمیع الله شینواري ۹۶ منډې کړې وې او زموږ د ټولو سترګې همده ته وې چې لوبه به راته ګټي چې په همدې هیله کې موملګرې خبر راووړ افغانستان څو وېکټې له لاسه ورکړې او لوبډله په ډېره سخت وضعیت کې وه. نور نو زموږ هم تمه وختله، باور مو نه کاوه چې لوبه به وګټو، خو زړونه مو بیا هم درزېدل چې بلاخره څه رقم به یې بایلو.

زما ملګرې بیا هم د وروستي ځل لپاره له کړکۍ د لوبې لیدو ته لاړه، لوبه خلاصه شوې وه چې ټولګي ته په چغو راننوته، افغانستان وګټله- شاپور څلوریزه ووهله.

دې غږ سره ته به وا ټول ښوونځی خبر شو نه یوازې زموږ شاوخوا ټولګیو کې د خوشالۍ چغې او چکچکې شوې بلکې په ټول ښوونځي کې انګازې خپرې وې.

دا چې افغان لوبډله په سخت حالت کې وه نو ما سره تلوسه وه چې لوبه څه رقم وګټل شوه، ملګرې مې وپوښتله: لوبه چا او څه رقم وګټله؟

–څلور باله او څلور منډې پاتې وې، شاپور ځدراڼ څلوریزه ووهله، حتی په میدان کې یې داسې منډې وهلې چې له خوشالۍ یې بیخي ضعف وکړ.

زه دومره احساساتي شوم چې غوښتل مې له خوشالۍ ښه په چغو وژاړم.

کلونه وروسته چې لا هم هغه صحنه په تلوېزیون یا انټرنېټ ګورم، د شاپور څلوریزه، چغې، منډې، میدان کې پرېوتل، سجده… ما ته ښوونځی، زده کوونکې نجونې، د خوشالۍ چغېاو انګازې رایادې شي او همغه شان کیفیاتو سره مخ کېږم لکه دا بریا چې اوسنۍ وي او شاپور یو ځل بیا موږ ته خوشالي راکوي.

صادقانه ووایم، په لومړیو کې مې شاپور ځدراڼ هېڅ نه خوښېده، ځکه وړه وم دومره لوړ درک مې له انسانانو نه درلود خو د دې لپاره مې نه خوښېده چې یو کال یې په شپږیزې لیګ کې د سپین غر پر وړاندې لوبه کې په وروستي توپ اعتراض وکړ او کله چې ریویو واخیستل شوه واقعاً هم شاپور په حقه و، هغه لوبه سوپر اوور ته ولاړه او بست لوبډلې وګټله، شاپور د بست لوبډلمشر و.

ما ته غوسه په دې راتلله چې ولې شاپور ریویو واخیسته او بیا یې لوبه هم وګټله.

خو یو وخت چې ما د شاپور مرکې ولیدې، خبرې مې یې واورېدې واقعاً ځان سره خجالته شوم چې څنګه د یو دومره عاجز او اخلاقي انسان نه بد وړلی شم. نه نه، شاپور ډېر ښه لوبغاړی دی. او په رښتیا چې د سکاټلنډ پر وړاندې له بریا وروسته ما ته یو ځانګړی لوبغاړی و.